Stanisława Józefa Kowalska (1900–1977) – lekarka pediatra, pionierka opieki nad dziećmi w Inowrocławiu.
Urodziła się w Warcie w rodzinie nauczycielskiej. Szkołę podstawową ukończyła w rodzinnym mieście, a naukę w gimnazjum rozpoczęła w Kaliszu. Egzamin maturalny złożyła eksternistycznie w Gimnazjum im. Dąbrówki w Poznaniu. Po maturze pracowała jako pielęgniarka w szpitalu wojskowym w Kaliszu w oddziałach chirurgicznym i zakaźnym.
W 1920 roku rozpoczęła studia na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Poznańskiego, gdzie w 1927 obroniła pracę doktorską. Następnie specjalizowała się w chorobach dziecięcych pod kierunkiem prof. Karola Jonschera w klinice św. Marii Magdaleny. Specjalizację zakończyła w 1930 roku, po czym przeprowadziła się do Inowrocławia. W latach 1931–1939 była jedynym pediatrą w mieście, pracując w Ubezpieczalni Społecznej.
Podczas okupacji została wysiedlona do Generalnego Gubernatorstwa, gdzie przebywała w Marzeninie i Niegowie, pracując jako lekarz gminny. Po powrocie w 1945 roku objęła dawne stanowisko w Ubezpieczalni. Przez dziesięć lat była inspektorem pediatrii na terenie Inowrocławia, a od 1959 roku opiekowała się żłobkiem dzielnicowym „Bajka”. W 1977 roku obchodziła jubileusz 50-lecia pracy lekarskiej, spotykając się z szerokim uznaniem mieszkańców.
W 1928 roku wyszła za mąż za Antoniego Kowalskiego, sędziego i późniejszego prokuratora, który w Inowrocławiu prowadził praktykę adwokacką. Mieli dwoje dzieci: Włodzimierza, nauczyciela, i Annę, absolwentkę ASP w Warszawie. Stanisława Kowalska wychowywała także swojego siostrzeńca Wojciecha Paczyńskiego, którego rodzice zginęli w czasie wojny. Zmarła w 1977 roku, pochowana na cmentarzu parafii św. Józefa przy ul. Libelta.
Źródło: Inowrocławski Słownik Biograficzny, Zeszyt Trzeci, red. Edmund Mikołajczak.
Grafika: opracowanie własne na podstawie zdjęcia zamieszczonego w tej publikacji.
